AB Komiseri: Sırbistan'ın Katılım Perspektifi Net, Ancak Reformlar Devam Etmeli

Avrupa Birliği'nin genişmeden sorumlu komiseri Marta Kos, Sırbistan'ın bölgenin önemli bir ortağı olduğunu ve AB'ye katılım konusunda net bir perspektife sahip bulunduğunu açıkladı. Strazburg'daki Avrupa Parlamentosu Genel Kurulunda konuşan Kos, Avrupa Komisyon'unun Belgrad'ı üyelik yolundaki fırsatları değerlendirmeye teşvik ettiğini belirtti. Komiser, AB-Batı Balkanlar Zirvesi'nde Sırbistan liderliğinin Avrupa entegrasyonunu stratejik öncelik olarak gördüğünün net bir şekilde ortaya çıktığını dile getirdi. Ancak Kos, Sırbistan'ın bu stratejik bağlılığını eylemlerle de kanıtlaması, AB'nin endişelerini gidermesi ve uzun zamandır gereken reformları sürdürmesi gerektiğini vurguladı. Bu açıklamalar, Birliğin genişleme politikası kapsamında Balkan ülkesine yönelik beklentilerini net bir şekilde ortaya koyuyor.

Sırbistan'ın Avrupa Birliği yolunda kaydedeceği ilerlemenin önündeki en önemli şartların başında hukukun üstünlüğünün güçlendirilmesi geliyor. Komiser Kos, demokratik ilkelerin ve temel özgürlüklerin saygı görmesinin de bu süreçte elzem olduğunu ifade etti. Buna rağmen Sırbistan'ın son dönemde birçok alanda elle tutulur bir ilerleme kaydettiği de Komisyon tarafından kabul ediliyor. Örneğin, Sırbistan parlamentosunun ocak ayında kabul edilen yargı yasalarında yaptığı değişiklikler, güvenin yeniden tesis edilmesi adına atılmış kritik bir adım olarak değerlendiriliyor. Ayrıca, mayıs ayında dört seçim yasasında yapılan değişiklikler ve parlamento ile cumhurbaşkanlığı seçimlerine ilişkin düzenlemeler de ülkedeki demokratikleşme çabalarının bir parçası olarak görülüyor.

Buna karşın Komisyon, Sırbistan'ın daha fazla reformu hayata geçirmesi gerektiği konusunda ısrarcı. Şu anda siyasi faaliyetlerin finansmanı ve yolsuzluğun önlenmesine dair iki çok önemli yasa hazırlık aşamasında bulunuyor ve bu yasaların kabul edilmesi büyük bir ilerleme anlamına gelecek. Belgrad'ın tüm uluslararası tavsiyelere uygun, şeffaf ve kapsayıcı bir şekilde seçim reformlarını sürdürmesi bekleniyor. Bunlara ek olarak, medya özgürlüğünün ve çoğulculuğun güçlendirilmesi, barışçıl toplanma ve akademik özgürlüklerin güvence altına alınması gerekiyor. Sivil toplum kuruluşlarının çok daha elverişli bir ortamda faaliyet gösterebilmeleri de AB'nin Sırbistan'dan beklediği diğer önemli demokratik adımlar arasında yer alıyor.

Marta Kos, Sırbistan'ın Avrupa entegrasyonunun net stratejik kararlar gerektirdiğini ve bu kararların ortak AB dış ve güvenlik politikasına tutarlı bir şekilde uyum sağlanmasında kendini göstermesi gerektiğini söyledi. Kos, inandırıcı bir Avrupa yolunun bölgesel istikrara olan bağlılığı, Kosova ile ilişkilerin normalleştirilmesini ve dezenformasyona karşı mücadeleyi gerektirdiğini belirtti. Ayrıca, AB'ye yönelik düşmanca siyasi retoriğin tamamen bir kenara bırakılmasının şart olduğunu dile getirdi. Sırbistan'ın hem iletişimi hem de somut önlemleriyle reformlardaki siyasi iradesini pekiştirmesi ve toplumsal kutuplaşmayı azaltmak için sivil toplumla anlamlı bir diyaloğa girmesi isteniyor. Avrupa Komisyonu, Sırbistan'ın diğer aday ülkelerin gerisinde kalmamasını arzu ettiğini ve bu nedenle yakın zamanlı olumlu gelişmeler ışığında katılım müzakerelerinin üçüncü kümesinin açılması için tavsiyeyi yenilediğini açıkladı.

Avrupa Parlamentosu Fidesz vekili Vicsek Annamária da söz alarak Sırbistan'ın reformlara devam etmesi, toplumsal diyaloğu güçlendirmesi ve Avrupa entegrasyon sürecini ileriye taşıması gerektiğine dikkat çekti. Karadağ'ın yeni müzakere bölümlerini kapattığını, Ukrayna ve Moldova'nın ise ilk müzakere kümesini açtığını hatırlatan Vicsek, rekabetten geri kalmamak adına Sırbistan'ın tempoyu artırması gerektiğine inandığını belirtti. Komisyonun koşulların sağlandığına kanaat getirdiği için temmuz ayında Sırbistan ile üçüncü kümenin açılmasını desteklediğini hatırlatan Vicsek, ülkenin son aylarda 23 kritik yasayı kabul ederek önemli bir mevzuat uyumlaştırması ve seçim reformu gerçekleştirdiğini savundu. Ancak Vicsek, Sırbistan hakkında hazırlanan raporun yalnızca eksikliklere odaklandığını ve reformların yeterince takdir edilmediğini eleştirerek daha dengeli bir yaklaşım çağrısında bulundu. Güvenilir bir genişleme politikasının başarıları da kabul etmesi gerektiğini söyleyen Vicsek, bunun hem Balkanlar hem de tüm Avrupa için ortak bir çıkar olduğunu sözlerine ekledi.