Bulgaristan'da Euro'ya Geçiş: Beklenen Fiyat Şoku Gelmedi, Asıl Sorun Başka

Bulgaristan, 1 Ocak 2026'da resmen euro bölgesine katıldı ve lev para birimini terk etti. Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde, ülkeyi 'euro ailesine' hoş geldiniz diyerek karşıladı. Geçiş sürecinin ilk altı ayında, birçok kişinin korktuğu büyük fiyat artışları yaşanmadı. Bulgaristan Merkez Bankası Başkanı Dimitar Radev, euro banknot ve madeni paraların Ocak sonu itibarıyla dolaşımdaki nakitin yüzde 70'ini oluşturduğunu açıkladı. Bu hızlı dönüşüm, ülkenin Avrupa entegrasyonu yolunda önemli bir adım olarak görüldü.

Avrupa Merkez Bankası ekonomistleri, geçişin enflasyon üzerinde sadece hafif bir etki bıraktığını tespit etti. Özellikle kuaför ve restoran gibi hizmet sektörlerinde fiyatlar bir miktar yükseldi, ancak enerji ve mamul mallarda düşüş yaşandı. Yıllık enflasyon, Aralık ayındaki yüzde 3,5 seviyesinden Ocak'ta yüzde 2,3'e, Şubat'ta ise yüzde 2,1'e geriledi. Bazı restoran sahipleri menülerini yeniden basmak zorunda kaldı, ancak genel tablo beklentilerden çok daha olumluydu. Kiralar ve kişisel bakım hizmetlerindeki fiyat artışları ise ortalamanın üzerinde seyretti.

Euro'ya geçişin halk nezdindeki desteği de arttı. ECB ekonomistlerinin öngördüğü gibi, insanlar euro kullanmaya başladıkça desteğin yaklaşık 11 puan yükseldiği gözlendi. Şubat ayında yapılan bir ankette euroya destek yüzde 54'e ulaşırken, bir önceki yılın Mart ayında katılım karşıtı oran yüzde 53'tü. 2025 yılı boyunca binlerce kişi değişime karşı sokaklara dökülmüş, bazıları Rus bayrakları taşımıştı. Ancak geçişin sorunsuz ilerlemesi, kamuoyundaki endişeleri büyük ölçüde azalttı.

Ekonomik göstergeler de olumlu sinyaller verdi. S&P Global, Mayıs ortasında Bulgaristan'ın kredi notu görünümünü 'pozitif'e çevirirken, bunu ECB likidite desteğine bağladı. Fitch ve S&P, katılım kararının ardından notu BBB+ seviyesine yükseltmişti. 2025 yılında büyüme yüzde 3,1 ile euro bölgesi ortalamasının üzerinde gerçekleşti, işsizlik ise yüzde 3,5 ile rekor düşük seviyeye indi. Merkez Bankası, döviz kuru maliyetlerinin ortadan kalkmasıyla şirketlerin yılda yaklaşık 500 milyon euro tasarruf ettiğini hesapladı.

Ancak siyasi gelişmeler, ekonomik iyimserliği gölgeledi. Ocak ayında cumhurbaşkanlığından istifa eden Rumen Radev, Nisan seçimlerinde partisinin 240 sandalyeli parlamentoda 131 sandalye kazanarak 1997'den beri ilk kez tek başına iktidar olmasını sağladı. Radev, seçim kampanyasında euroyu eleştirmiş ve 'zenginler kulübü' olarak nitelendirdiği euro bölgesine katılımı sorgulamıştı. Başbakan olduktan sonra fiyat kontrollerini sıkılaştıracağını duyurdu. Orta Doğu'daki savaşın enerji fiyatlarını yukarı çekmesiyle enflasyonun 2026'da yüzde 4,2'ye çıkması beklenirken, Radev'in Rus petrol ve gaz ithalatını yeniden başlatma isteği AB ile gerilim yaratabilir.