Deprem Bilimci Demirtaş'tan Pınarbaşı Açıklaması: 'Deprem Bilimi Falcılık Değildir'

Deprem Bilimci Ramazan Demirtaş, Kayseri'nin Pınarbaşı ilçesinde meydana gelen deprem serisiyle ilgili önemli bir değerlendirmede bulundu. Demirtaş, 7 Haziran ile 8 Temmuz 2026 tarihleri arasında bölgede yoğun bir sismik hareketlilik yaşandığını açıkladı. Bu bir aylık dönemde, büyüklükleri 0.5 ile 4.0 arasında değişen tam 251 deprem kaydedildi. Bu rakamlar, bölgede aktif bir fay hattının bulunduğunu ve sürekli enerji açığa çıktığını gözler önüne seriyor. Yetkili, bu sayısal verileri halkı bilgilendirmek ve paniği önlemek amacıyla paylaştığını ifade etti.

Bölgedeki hareketliliğin en yoğun olduğu dönemlerden birinin 16 Haziran 2026 olduğunu belirten Demirtaş, o gün küçük çaplı bir 'deprem fırtınası' yaşandığını vurguladı. Söz konusu günde günlük deprem sayısının 99'a kadar ulaştığını ve bu durumun sismik açıdan ciddi bir hareketlenmeye işaret ettiğini aktardı. Ancak aradan geçen 32 günün ardından günlük sismik etkinliğin neredeyse tamamen durarak sadece 1'e gerilediğini belirtti. Bilim insanı, bu durumun depremlerin tahmin edilemeyen ama izlenebilen dinamik bir sürece sahip olduğunu kanıtladığını sözlerine ekledi. Etkinliğin zamanla azalması, bölgedeki enerjinin küçük sarsıntılarla yavaş yavaş boşaldığı şeklinde yorumlandı.

Demirtaş'ın açıklamasının en dikkat çekici kısmı, deprem konusunda halkı paniğe sevk eden popülist ve sözde bilimsel iddialara yönelttiği sert eleştiriler oldu. 16 Haziran'daki deprem fırtınası sırasında bilimsel hiçbir dayanağı olmayan kişilerin bölgede '6.5 ila 7.0 büyüklüğünde yıkıcı bir deprem potansiyeli var' şeklinde açıklamalar yaptığını hatırlattı. Bu tür temelsiz ve fay tehlikesi parametrelerinden habersiz olan açıklamaların arşivleri doldurduğunu ifade eden Demirtaş, geçen zamanın bu iddiaları çürüttüğünü söyledi. Bilim insanı, iddiaların sahiplerinin gerçeğin yüzüne tokat gibi vurulduğunu belirterek bu tür yaklaşımın toplumsal travma yarattığına değindi. Yetkili, deprem biliminin spekülasyonla değil, somut verilerle ilgilendiğini bir kez daha altını çizdi.

Sismolog, bilimsel verilerin önemini kanıtlamak için Türkiye ve dünyadaki büyük depremleri örnek gösterdi. Geçmişte yaşanan ve toplumu derinden sarsan 17 Ağustos 1999 İzmit Körfezi depreminin (M7.6) büyük bir yıkım yarattığını hatırlattı. Benzer şekilde, 6 Şubat 2023'te Narlı ve Çardak'ta meydana gelen ve M7.8 ve M7.6 büyüklüğüne ulaşan Kahramanmaraş depremlerinin ciddi can ve mal kayıplarına yol açtığını vurguladı. Demirtaş ayrıca, 25 Haziran 2026'da Venezuela'da meydana gelen M7.2 ve 7.5 büyüklüğündeki depremlere de atıfta bulunarak sismik riskin küresel bir gerçeklik olduğunu dile getirdi. Bu büyük yıkımların hiçbirinin popülist tahminlerle önceden tespit edilemediğini belirterek, gerçekçi bilimin önemini vurguladı.

Tüm bu veriler ışığında Demirtaş, son olarak deprem biliminin sınırlarını ve amacını net bir şekilde tanımladı. Yetkili, 'Deprem bilimi fal veya falcılık bilimi değildir' diyerek, gelecekteki bir depremin tam olarak ne zaman, nerede ve hangi şiddette olacağının önceden bilinemeyeceği gerçeğini yineledi. Depremlerin ne zaman gerçekleşeceğinin tahmin edilemeyeceği, ancak riskli bölgelerin ve olası büyüklüklerin haritalanabileceği anlayışının benimsenmesi gerektiğini savundu. Bilim insanları yerine falcı veya fısıltı gazetesi kaynaklı bilgilere itibar edilmesinin toplumsal güvenliği tehlikeye attığını belirtti. Bu nedenle, yetkili kurumların deprem anlık izleme ağlarının ve bilimsel hesaplamaların halk tarafından doğru anlaşılmasının elzem olduğunu sözlerine ekledi. Bilimsellikten uzak, popülist açıklamaların yarardan çok zarar getirdiği ve gerçek bir afet anında hazırlıksız yakalanmaya neden olabileceği uyarısında bulundu.