İran'ın eski lideri Hamaney için Tahran'da yüz binlerce kişinin katıldığı tören düzenlendi

İran'ın eski dini lideri Ali Hamaney'in, ABD ve İsrail'in gerçekleştirdiği belirtilen saldırıda hayatını kaybetmesinin ardından başkent Tahran'da ulusal bir yas ve veda töreni başladı. Yerel saatle sabah 06.00 sularında başlayan ve programlanan akşam saatlerine kadar devam etmesi beklenen törene, resmi açıklamalara ve sahadaki gözlemlere göre on binlerce, hatta yüz binlere varan İranlı vatandaş akın etti. Törenin yapıldığı ana meydan ve çevre caddeler, Hamaney'i son yolculuğuna uğurlamak isteyen kalabalık tarafından tamamen dolduruldu. Bu kitlesel katılım, İran siyasetinde ve dini liderliğinde yeni bir dönemin başlangıcını işaret ederken, aynı zamanda ülkedeki sevgi ve sadakat tablosunu da tüm dünyaya gösterdi.

Cenaze töreninin en dikkat çekici anlarından biri, Hamaney'in tabutunun kalabalığın önüne getirilmesi ve tören alanına yerleştirilmesi sırasında yaşandı. Tabutun görülmesiyle birlikte, alanda bulunan binlerce kişi duygusal anlar yaşadı ve gözyaşlarına boğuldu. Kalabalık, 'Ya Hüseyin' sloganları eşliğinde feryatlar ederken, bazı yas tutanlar geleneksel ağıtlar okuyu ve yaslarını ifade etmek için ellerini göğüslerine vurdular. Görüntüler, İran toplumunun dini liderlerine bağlığının derinliğini ve bu tür kayıpların millet üzerinde ne kadar büyük bir etki yarattığını gözler önüne serdi. Tören alanında İran'ın farklı bölgelerinden getirilen yerel kıyafetlerin de dikkat çekmesi, ulusal birlik mesajının güçlü bir şekilde verildiğini gösterdi.

Törende sadece yas ve hüzün hakim değildi; aynı zamanda siyasi mesajlar ve tepkiler de yüksek sesle dile getirildi. Kalabalık gruplar, Hamaney'in ölümüne neden oldukları inancıyla ABD ve İsrail aleyhine sloganlar attı ve bu ülkelere sert tepkiler gösterdi. 'ABD ve İsrail ölsün' yönelendirmeli protesto naraları, törene siyasi bir boyut katarak İranlıların dış güçlere karşı olan öfkesini ve kini bir kez daha ortaya koydu. Kur'an-ı Kerim tilavetlerinin de okunduğu törende, dini duygular ile milliyetçi refleşlerin iç içe geçtiği gözlemlendi. Kalabalığın coşkulu ve zaman zaman öfkeli tavrı, İran'ın dış politikası ve liderliği konusundaki hassasiyetlerini net bir şekilde bayrağa bastı.

Yapılan resmi açıklamalara göre, dün başlayan veda merasimlerinin en önemli kısmı yarın gerçekleştirilecek cenaze namazı ile son bulacak. İranlı yetkililer, Hamaney için yarın öğle saatlerinde İmam Humeyni Musalla Camisi'nde büyük bir cenaze namazı kılınacağını duyurdu. Bu tarihi cami, İran İslam Devrimi'nin kurucusu Ruhullah Humeyni'nin de cenaze törenlerine ev sahipliği yapmış ve İran'daki en büyük devasa tören alanı olarak biliniyor. Yarınki namaza, devletin zirvesinin yanı sıra yabancı devlet temsilcilerinin de katılması bekleniyor ve böylece Hamaney'e resmi bir veda düzenlenmesi planlanıyor. Törenin tamamlanmasının ardından Hamaney'in naaşı, tarihi ve d öneme sahip Behişt-i Zehra Mezarlığı'nda toprağa verilecek.

Ali Hamaney'in ölümü ve ardından gelen bu görkemli törenler, İran tarihinde bir dönemin kapanışını simgeliyor. 1989 yılından bu yana süren liderliği sırasında İran'ı hem iç politikada hem de uluslararası arenasında şekillendiren Hamaney'in yerini kimin dolduracağı merak konusu. Törenlerdeki kalabalığın boyutu ve gösterilen duygular, yeni liderin seçimi ve ilan edilmesi sürecinde de bir baskı unsuru veya meşruiyet zemin oluşturabilir. Ülke, hem liderlik değişikliğinin getirdiği belirsizlikle hem de dış dünya ile olan gerilimlerle baş etmeye çalışırken, bu cenaze törenleri milletin birlik hissini güçlendirmek için bir fırsat olarak kullanılıyor. Tahran'daki bu son günler, Hamaney döneminin mirasının tartışılmaya başlanacağı yeni bir sürecin kapısını aralıyor.