Kazakistan ve Almanya Enerji ve Kritik Minerallerde İşbirliğini Derinleştiriyor

Kazakistan Başbakanı Olzhas Bektenov ve Almanya Ekonomi ve Enerji Bakanı Katherina Reiche, 29 Haziran'da Astana'da bir araya gelerek yatırım, sanayi, enerji, ulaştırma lojistiği ve kritik mineraller alanlarında işbirliğini genişletme konularını görüştü. Görüşme, iki ülke arasındaki stratejik ortaklığın derinleştirilmesi açısından önemli bir adım olarak değerlendiriliyor. Bektenov, Kazakistan için Almanya'nın Avrupa Birliği'ndeki en önemli ticaret, ekonomi ve yatırım ortaklarından biri olduğunu vurguladı. Cumhurbaşkanı Kasım-Jomart Tokayev'in Almanya ile işbirliğine büyük önem verdiğini belirten Bektenov, 2025 yılında ikili ticaret hacminin bir önceki yıla göre yüzde 9,5 artarak 4,4 milyar dolara ulaştığını açıkladı. Ocak-Nisan döneminde ise ticaret hacmi 1,4 milyar dolar olarak gerçekleşti ve bu rakam 2025'in aynı dönemine göre yüzde 5,9'luk bir artışı temsil ediyor. 2005 yılından bu yana Kazakistan'ın Almanya'dan yaklaşık 7,8 milyar dolar yatırım çektiği belirtilirken, geçen yıl Almanya'dan gelen yatırımın yüzde 28,5 artarak 700 milyon dolara yükseldiği kaydedildi.

Bektenov, önümüzdeki dönemde geleneksel ticaret ve yatırım işbirliğini daha ileri düzeyde bir endüstriyel ve teknolojik ortaklığa dönüştürmeyi hedeflediklerini ifade etti. Sanayi işbirliğini üretim yerelleştirmesi, teknoloji transferi ve yüksek nitelikli personel eğitimi yoluyla yeni bir seviyeye taşımak istediklerini söyleyen Bektenov, bu alanda CLAAS ve Horsch gibi Alman şirketlerinin Kazakistan tarım makineleri sektöründeki deneyimlerine dikkat çekti. Bu şirketlerin aşamalı üretim yerelleştirmesi modelinin diğer sektörlere de genişletilebileceği ifade edildi. Reiche ise 19 yıl aradan sonra Kazakistan'ı ziyaret eden ilk Alman ekonomi bakanı olarak ikili ilişkilerin gelişimini övdü ve genişletilmesi için yeterli alan olduğunu söyledi. Reiche, tedarik güvenliğinin çeşitlendirme ve somut projeler gerektirdiğini, niyet beyanlarıyla yetinilemeyeceğini vurguladı.

Reiche, 2025 yılında Kazakistan'ın Almanya'nın dördüncü büyük petrol tedarikçisi olduğunu ve 10,4 milyon ton petrol sevk edildiğini hatırlattı. Almanya'nın geleceğe hazır bir sanayi için Kazakistan'da çıkarılan hammaddelere ihtiyacı olduğunu belirten Reiche, Kazakistan'ın da yerel olarak daha fazla katma değer yaratmak için Alman sermayesine ve teknolojisine ihtiyaç duyduğunu ifade etti. Bu ilişkinin tek taraflı tedarik sözleşmeleri değil, her iki taraf için de net faydalar sağlayan uzun vadeli bir ortaklık olduğunu söyledi. Reiche, özellikle enerji ve hammadde sektörlerinde stratejik bir ortak olarak Kazakistan'ın Almanya'nın ekonomik dayanıklılığını ve tedarik güvenliğini güçlendirmeye yardımcı olabileceğini belirtti. Daha derin ticari ilişkiler, yeni endüstriyel değer zincirleri ve her iki ülkenin tamamlayıcı güçlerinin ortak büyümeyi ve ekonomik ivmeyi desteklemesi bekleniyor.

Kazakistan Enerji Bakanı Yerlan Akkenzhenov ile bir araya gelen Reiche, teknolojik ortaklık ve altyapı yatırımlarının genişletilmesini ele aldı. Akkenzhenov ve Reiche, Kazak petrolünün Almanya'ya tedarikine yönelik fırsatları ayrıntılı olarak inceledi. Görüşmede, önemli işletmelerin üretim talebini karşılamak üzere Kazak petrolünün Almanya'ya sevkiyatının artırılması konusu ele alındı. Bakanlık, ihracat lojistiğinin mevcut makroekonomik koşullara zamanında uyarlandığını ve Kazakistan'ın ortaklarla ticari anlaşmaları yerine getirmek için akışları esnek bir şekilde yönlendirdiğini belirtti. Hazar Boru Hattı Konsorsiyumu (CPC) üzerinden yapılan sevkiyatların yanı sıra, alternatif güzergahların da değerlendirildiği ifade edildi.

Bu gelişmeler, Kazakistan ile Almanya arasındaki ekonomik ilişkilerin sadece ticaret hacmiyle sınırlı kalmayıp, stratejik sektörlerde derinleşen bir ortaklığa dönüştüğünü gösteriyor. Özellikle enerji ve kritik mineraller alanındaki işbirliği, her iki ülkenin de enerji arz güvenliği ve ekonomik çeşitlendirme hedefleri açısından kritik öneme sahip. Almanya'nın Rusya'ya olan enerji bağımlılığını azaltma çabaları ve Kazakistan'ın yabancı yatırım çekme stratejisi, bu ortaklığı daha da anlamlı kılıyor. İlerleyen dönemde, iki ülke arasındaki işbirliğinin yeni projeler ve yatırımlarla daha da güçlenmesi bekleniyor.