Malezya, Tayland menşeli beş karides türü için ithalat yasağını sürdürüyor

Malezya Balıkçılık Departmanı (DOF), Tayland makamlarından alınan belgeleri incelemek ve beş karides türünün ithalatına ilişkin yasağı kaldırıp kaldırmama kararını vermek için en az 30 güne ihtiyaç duyduklarını açıkladı. Departman Genel Direktörü Datuk Adnan Hussain, sürecin ikinci aşamasında sunulan bilgileri değerlendirmek üzere kurulan teknik bir ekibin bu çalışmayı yürüttüğünü ve ekipten bir sonraki hafta toplanmasını beklediklerini belirtti. Bu değerlendirme sürecinin, Tayland tarafından sunulan verilerin tamamlanmış olması durumunda 30 günü bulabileceği ve bu sürenin ardından daha kapsamlı bir sonuca varılabileceği ifade edildi. Malezya tarafı, 1 Haziran'dan bu yana yürürlükte olan ithalat izinlerinin askıya alınması uygulamasını, teknik inceleme tamamlanana kadar sürdürme kararı aldı. Bu kapsamda, Malezya'ya girecek karideslerin yerli su ürünleri yetiştiriciliğini tehdit edebilecek hastalıklardan ve mevcut düzenlemelere aykırı yasaklı kimyasallardan arındırıldığından emin olunması amaçlanıyor.

Konuyla ilgili gelişmeler, Kelantan eyaletinin Kota Bharu şehrinde düzenlenen 2026 MyAgropreneur ve MyKomuniti Balıkçılık: Doğu Bölgesi Karnavalı'nın açılışında basın mensuplarına duyuruldu. Datuk Adnan Hussain, burada yaptığı açıklamada, Tayland'ın kendi karides ihracatlarına yönelik kısıtlamaların devam etmesinin, Malezya'nın ithalat kısıtlamasında bir karşılıklılık ilkesi gözetildiğini gösterdiğini ima etti. Zira Malezya'nın yerli çiftliklerde üretilen karideslerinin Tayland'a ihracatı, Tayland makamlarının izin vermemesi nedeniyle 2017 yılından beri yapılamıyor. Malezya Balıkçılık Departmanı, yerli ürünlerin Tayland pazarına girişini kolaylaştırmak amacıyla su ürünleri sağlığı kontrol sistemini ve biyogüvenlik standartlarına uyumunu güçlendiriyor. Bu önlemler, Malezya karideslerinin ithalatçının gerekliliklerini karşılamasını ve hastalık ile yasaklı kimyasallardan arınmasını garanti altına almak için şart koşuluyor.

Söz konusu ticari gerginliğin kökeni, Tarım ve Gıda Güvenliği Bakanlığı (MAFS) tarafından 16 Mayıs'ta yapılan bir duyuruya dayanıyor. Bakanlık, Tayland'dan gelen levrek (sea bass) ithalatı için Analiz Sertifikası (CoA) zorunluluğu getirirken, beş karides türünün ithalatını ise 1 Haziran itibarıyla geçici olarak askıya alma kararı almıştı. Bu askıya alma işlemi, Taylı makamlarının Malezya'nın hazırladığı bir anket formunu tam ve resmi bir şekilde yanıtlamasına kadar geçerli olacak. Malezyalı yetkililer, Tayland'dan gelecek yanıtları ve sunulan belgeleri ilgili teknik ekipler aracılığıyla titizlikle inceleyecek. Sadece bu inceleme sürecinin tamamlanmasının ardından, ithalat izinlerinin tekrar verilip verilmeyeceğine dair nihai bir karar alınabilecek.

Haberde detayları verilen beş karides türü, Malezya'nın yerel su ürünleri endüstrisini koruma stratejisi kapsamındarisk altında görülen ürünler arasında yer alıyor. Hastalık bulaşması riskine ek olarak, ürünlerde yasaklı kimyasal kalıntıların bulunup bulunmadığı da denetimlerin odak noktasını oluşturuyor. Bu sert denetimler, tüketicinin güvenli gıda tüketmesini sağlamakla kalmayıp, aynı zamanda Malezya'nın kendi biyogüvenlik standartlarını korumasını hedefliyor. Tayland ise bu sürecin bir parçası olarak, ihracatına engel teşkil eden sorunları gidermek ve Malezya'nın gereksinimlerini karşılamak için resmi belgelerini hazırlayıp sunmaya çalışıyor. İki ülke arasındaki bu ticari diyalog, her tarafın kendi çiftliklerini ve pazarlarını korumaya yönelik politikaları nedeniyle dikkatli bir yürütülüyor.

Ticari ilişkilerin geleceği, teknik ekip tarafından yapılacak 30 günlük değerlendirmenin sonucuna bağlı olacak. Eğer Tayland tarafından sunulan belgeler yetersiz veya eksik bulunursa, bu sürecin uzaması ve ithalat yasağının devam etmesi muhtemel. Malezya Balıkçılık Departmanı, her iki ülkenin de birbirine karşı ithalat kısıtlamaları bulunduğu bir ortamda, sağlık ve güvenlik standartlarından ödün vermeden adım atmayı planlıyor. Yerli çiftliklerin de ihraç edebilmek için Tayland'ın piyasasına erişim sağlama çabaları, bu duruma ekstra bir diplomatik ve ticari boyut katıyor. Malezya'nın tek taraflı bir yaptırım uygulamasından ziyade, karşılıklı standartların yükseltilmesine ve güvenliğin sağlanmasına odaklandığı, belge inceleme sürecinin titizliğiyle anlaşılıyor.