Vatandaşlık Akademisyeni Adil Hossain'in Batı Bengal Seçmen Listesi Mücadelesi

Yıllardır vatandaşlık politikaları üzerine çalışan ve bu alanda kapsamlı akademik çalışmalar üreten antropolog Adil Hossain, teorik bilgilerinin pratik bir gerçekliğe dönüştüğü sıkıntılı bir süreçle karşı karşıya kaldı. Hindistan'ın Batı Bengal eyaletinde gerçekleştirilen özel ve yoğun seçmen kütüğü revizyonu, 39 yaşındaki bu genç akademisyenin kendi hayatını adeta bir "vatandaşlık laboratuvarı" olarak tanımlamasına neden oldu. Hossain, geçmişte sadece kitaplarında ve makalelerinde okuduğu dışlanma ve vatandaşlık krizlerinin şimdi bizzat kendi kapısını çaldığını fark etti. Hindistan'daki özel bir üniversitede öğretim üyesi olarak görev yapan akademisyen, bu süreçte derin bir yabancılaşma ve haksızlığa uğrama duygusu yaşadığını dile getirdi. Onun bu kişisel deneyimi, bölgedeki milyonlarca insanın karşılaştığı bürokratik ve siyasi zorlukların çarpıcı bir örneği olarak öne çıkıyor.

Durumun trajik yanı, Hossain'in elinde vatandaşlığını ve kökenlerini kesin olarak kanıtlayan çok güçlü resmi belgelerin bulunmasıydı. Akademisyenin ailesine ait 1950'li yıllara dayanan arazi kayıtları ve kendisine ait geçerli bir pasaport olmasına rağmen, adı seçmen kütüklerinden acımasızca çıkarıldı. Bu haksız işlem, Batı Bengal'de yapılması planlanan Meclis seçimlerine sadece birkaç hafta kala gerçekleşerek seçmen hakkını doğrudan gasp etti. 23 Nisan'da, seçim bölgesindeki oy kullanma günü geldiğinde anne, baba ve kız kardeşi sandık başına giderek demokratik görevlerini yerine getirirken, Hossain evde kalmak zorunda kaldı. Aynı aileden bazı bireylerin oy kullanırken diğerlerinin belgeleri yeterli görülmeyerek sistemden silinmesi, akademisyenin durumu "hiyerarşik vatandaşlık" olarak adlandırmasına yol açtı.

Hossain, yaşadıkları karşısında büyük bir şaşkınlık ve travma içinde kaldığını belirterek bu durumu kamuoyuyla paylaştı. Akademisyen, tüm hayatını adadığı vatandaşlık kavramlarının bir anda kendi üzerinde test edildiğini hissettiğini ve bu durumun kendisini derinden sarstığını ifade etti. Seçmen kütüğünden silinmek, ona göre sadece basit bir idari hata değil, aynı zamanda sistemik bir dışlanma ve hiyerarşik bir ayrımcılık anlamına geliyordu. Çevresindeki diğer insanlar demokratik haklarını kullanırken onun bu haktan mahrum bırakılması, toplum içinde ikinci sınıf bir birey muamelesi gördüğünü hissettirdi. Bu olay, Hindistan gibi demokrasinin kitleler üzerindeki uygulamalarının siyasi güçler tarafından ne kadar kolay manipüle edilebildiğini gözler önüne serdi.

Seçim Komisyonu tarafından Batı Bengal'de yürütülen bu özel yoğun revizyon süreci, eyaletin seçmen listelerinden tam 91 lakh (yaklaşık 9.1 milyon) ismin çıkarılmasıyla sonuçlandı. Bu muazzam rakam, Hint siyasetinde büyük bir tartışma konusu haline geldi ve muhalefet partilerinin sert tepkilerine yol açtı. Çıkarılan isimlerin sayısının, iktidardaki Bharatiya Janata Partisi'nin (BJP) daha önceki iddialarıyla korkutucu bir paralellik taşıması dikkat çekti. BJP yetkilileri, eyaletteki seçmen kütüklerinde bir crore (10 milyon) "Bangladeşli ve Rohingyalı sahte seçmen" bulunduğunu öne sürerek Seçim Komisyonu'na harekete geçme çağrısı yapmıştı. Söz konusu devasa sayıdaki silme işleminin bu siyasi iddialardan esinlenip esinlenmediği, Hindistan'da demokratik kurumların bağımsızlığına dair ciddi şüpheler oluşturdu.

Ancak konunun en karanlık ve belirsiz tarafı, yetkililerin bu süreçte gerçekleştirdiği iddialara dair şeffaf bir açıklama yapmamasıdır. Seçim Komisyonu, listeden sildikleri 9.1 milyon kişi arasından kaç tanesinin fiilen yabancı veya yasa dışı göçmen olduğunu tespit ettiğini kamuoyu ile paylaşmadı. Eğer çıkarılan kişilerin büyük bir çoğunluğu tıpkı Adil Hossain gibi yerel ve kanıtlanabilir geçmişe sahip Hint vatandaşlarıysa, bu durum büyük bir hukuki skandala işaret etmektedir. Yetkililerin bu sessizliği, yoksul ve savunmasız azınlık gruplarının siyasi amaçlarla sessizce hedef alındığı yönündeki endişeleri daha da büyütüyor. Hossain'in bu haksızlığa karşı sesini yükselterek verdiği mücadele, sadece kendi seçmen hakkını geri almakla kalmayıp milyonlarca mağdurun da sembolü haline gelmiş durumda.