WHO, Atlantik Üzerinde Oluşan Yeni Sıcak Dalgası Nedeniyle Avrupa'yı 'Ölümcül Haftalar' İçin Uyardı

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Atlantik üzerinde yeni ve şiddetli bir sıcak dalgasının daha oluşması nedeniyle Avrupa kıtasının önümüzdeki günlerde çok daha "ölümcül haftalar" yaşayabileceği konusunda ciddi bir uyarıda bulundu. Haziran ayında yaşanan ve kıta tarihinin en şiddetli sıcak dalgası olarak kayıtlara geçen olayların ardından halk sağlığı, enerji sistemeleri ve orman yangını riskleri konusunda endişeler katlanarak artıyor. Reuters'ın aktardığı hava durumu tahminlerine göre, özellikle Portekiz ve İspanya'nın güneyindeki sıcaklıklar önümüzdeki günlerde 43 santigrat dereceye kadar tırmanması bekleniyor. Bu durum, Batı Avrupa'yı rekor seviyelerde sıcaklıklar getirmesi muhtemel yeni bir aşırı sıcak dalgası turu için hazırlıksız yakalamamak adına acil önlem alınması gereken bir dönem içine sokuyor. Uzmanlar, bu tür aşırı hava olaylarının görülme sıklığı ve şiddetinin artmasında iklim değişikliğinin bir numaralı faktör olduğunu yineliyor.

DSÖ Avrupa Bölge Direktörü Hans Kluge, son sıcak dalgasından çıkarılacak dersleri değerlendirmek ve yaklaşan yeni meteorolojik kriz için hazırlıkları görüşmek amacıyla pazartesi günü acil bir toplantı düzenledi. Avrupa bölgesinden 41 ülke temsilcisinin yanı sıra Avrupa Komisyonu ve çeşitli sivil toplum kuruluşlarının da katıldığı bu kritik toplantıda, mevcut kriz yönetim mekanizmalarının eksiklikleri masaya yatırıldı. Kluge, özellikle sıcaklık-sağlık eylem planları elinde olan ülkelerin haziran ayındaki afet sırasında çok daha hızlı tepki vererek savunmasız grupları daha iyi koruyabildiğini vurguladı. Ancak DSÖ Avrupa üye devletlerinin şu anda bu tür hazırlık planlarına sahip olanlarının yarısından bile az olması, yetkilileri ciddi şekilde endişelendiriyor. Mevcut durum, kriz anında lives kurtaracak olan proaktif adımların atılabilmesi için tüm ülkelerin acil eylem planlarını güncellemesi ve devreye alması gerektiğini gözler önüne seriyor.

Avrupa'yı 20-28 Haziran tarihleri arasinda vuran sıcak dalgası, kıta genelinde kaydedilmiş en şiddetli meteorolojik olay olarak nitelendirildi. Bu aşırı sıcaklıklar yalnızca insan sağlığını tehdit etmekle kalmadı, aynı zamanda enerji üretiminde ciddi aksamalara yol açtı ve mevcut altyapıya büyük zararlar verdi. Zaten yaz aylarındaki artan talebi karşılamakta zorlanan sağlık sistemleri, sıcaklık kaynaklı rahatsızlıkların ani artışı nedeniyle adeta çökmek üzereydi. Bilim insanları, Avrupa'nın dünyadaki diğer birçok bölgeye kıyasla çok daha hızlı ısındığına ve bu aşırı hava olaylarının arkasındaki temel itici güçten iklim değişikliği olduğuna dikkat çekiyor. Fransa, Hollanda ve Belçika gibi ülkelerde bu kısa süreli sıcak dalgasında yaklaşık 3.700 fazla ölüm kaydedildi; yetkililer verilerin ön olması nedeniyle bu rakamın ileride çok daha yukarılara revize edilebileceğini belirtiyor.

Aşırı sıcaklıkların en yıkıcı etkileri, toplumun en savunmasız bireyleri üzerinde derin izler bırakıyor. Huzurevi sakinleri, evsizler ve yalnız yaşayan ileri yaştaki yetişkinler, bu tür meteorolojik krizler sırasında hala yeterince korunamayan ve ihtiyaçlarına ulaşamayan kesimleri oluşturuyor. Kluge, bu kişilerin sıcak hava dönemlerinde düzenli ve tutarlı bir şekilde ulaşılabilirliğinin sağlanmasının hayati önem taşıdığını ifade etti. Yetkililer, yaşanan son felaketlerden alınan derslerle birlikte sadece geçmişteki hataları düzeltmeye odaklanmak zorunda olduklarını, aynı zamanda giderek artan sıcak hava dalgalarına karşı çok daha dirençli sağlık sistemleri inşa etmek zorunda olduklarını belirtti. Bu durum, sadece acil müdahale ekiplerinin değil, yerel yönetimlerin ve mahalle düzeyindeki destek ağlarının da koordineli bir şekilde çalışmasını zorunlu kılan kritik bir adımı gerektiriyor.

Avrupa genelindeki alarm seviyesi yükselirken, Yunanistan için kısa vadeli meteorolojik görünümün sıcak olsa da Portekiz ve güney İspanya'yı tehdit eden afet seviyesine henüz ulaşmadığı bildiriliyor. Önümüzdeki günlerde başkent Atina'da sıcaklıkların 31 ila 35 santigrat derece arasında seyretmesi, Selanik'te 32-34 santigrat derece ve Girit'in Heraklion kentinde ise 29 ile 32 derece arasında kalması bekleniyor. Ancak Yunanistan genelinde bir ulusal sıcak dalgası alarmı verilse de, yetkililer bölgesel sıcaklık stresi ve orman yangını riski konusunda tetikte kalmaya devam ediyor. Orta Makedonya bölgesi için yüksek sıcaklıklar due to sarı kod verilirken, ülkenin kuzeyinde yer yer gök gürültülü sağanak yağışlarının görülmesi bekleniyor. Atina Ulusal Gözlemevi'nin uzun vadeli tahminlerine göre, Yunanistan'ı da kapsayan Güneydoğu Avrupa genelinde temmuz ayının normalden daha sıcak geçme ihtimali yüzde 92 olarak hesaplanıyor. Bu durum, Yunanistan yeni Avrupa sıcak hava episentrumu olmasa bile, halk sağlığı ve yangın riski endişelerinin Temmuz boyunca yüksek kalacağını gösteriyor.