Amazon, yapay zeka veri merkezlerini çalıştırmak için rekor seviye kirlilik yayıyor

Yapay zeka çağının getirdiği talep patlaması, Amazon'u finansal başarıların ötesinde, üzücü bir environmental rekorun sahibi haline getirdi. Şirketin yayınladığı son sürdürülebilirlik raporu, yapay zeka altyapısını genişletme çabalarının çevresel maliyetinin şaşırtıcı boyutlara ulaştığını gözler önüne seriyor. Amazon'un geçen yıl 2040'a kadar net-zero karbon emisyonu hedefine ulaşacağına dair verdiği taahhüt ne yazık ki geride kalan bir yıl içinde bu rekor artışlarla gölgelendi.

Raporun detaylarına göre, Amazon'un 2025 yılındaki toplam elektrik tüketiminde bir önceki yıla göre %34'lük devasa bir artış yaşandı ve bu durum sera gazı emisyonlarının %16 oranında yükselmesine neden oldu. Şirket tarihinin en yüksek emisyon rakamına ulaşan bu tablo, veri merkezlerinin geçen yıl sadece soğutma ve operasyonlar için neredeyse 2,5 milyar galon su tüketmesini de beraberinde getirdi. Bu veriler, teknoloji devinin büyüme hızının çevresel sürdürülebilirlik hedefleriyle ne kadar büyük bir çelişki içinde olduğunun somut bir kanıtı niteliğinde.

Emisyon artışı yalnızca şirketin doğrudan faaliyetleriyle sınırlı kalmayarak, dolaylı kaynaklardan gelen yani üretim tedarik zincirlerinden kaynaklanan karbon salımlarında da geçen yıla göre %10, 2019 yılına kıyasla ise %21'lik bir artışa işaret etti. Sürdürülebilirlik iddialarına rağmen bu rakamların 51 sayfalık raporun 46. sayfasına gizlenerek sessizce verilmeye çalışılması, şirketin bu gerçeği kamuoyundan gizlemeye yönelik bir strateji izlediği şeklinde yorumlandı. Tüketicilerin ve çevrecilerin şeffaflık beklentileriyle bu sunum biçimi arasında ciddi bir uyumsuzluk bulunmaktadır.

Kritik bulguları görmezden gelmek veya hafifletmek adına Amazon, süper kirleticilerle mücadele gibi daha göz alıcı ancak bağlamından kopuk girişimlerle kamuoyunu yönetmeye çalışıyor. Şirket, karbon emisyonlarından daha zararlı olduğunu iddia ettiği bazı kirleticilere odaklanarak, asıl sorun olan kendi rekor kıran karbon ayak izini perdelemeyi amaçlıyor. Raporda, süper kirleticilerin yok edilmesi için 100 milyon dolarlık bir taahhütte bulunulsa da, bu miktarın ne kadarının Amazon'un kendi cebinden çıkacağına dair herhangi bir somut bilgi paylaşılmadı.

Google, Salesforce ve JPMorgan gibi devlerin de yer aldığı bu ortak girişim, Amazon'un çevresel etkilerini maskelemek için kullandığı kurumsal 'greenwashing' faaliyetlerinin en somut örneği olarak değerlendiriliyor. Amazon'un kendi çalışanlarına, yapay zeka veri merkezlerini sorguladıkları için karşı biletmesi gibi olaylar da göz önüne alındığında, şirketin kâr hırsı için çevreyi ve etik değerleri ikinci planda bıraktığı eleştirileri giderek güçleniyor. Yapay zeka harcamalarının bu denli hızlı artışı, şirketin çevre dostu imajını derinden sarsmış durumda.