Maaşlı Kesim 633 Milyar Rupi Vergi Ödeyerek İhracatçıları ve Emlak Sektörünü Geçti

Pakistan'da maaşlı çalışan kesim, 2025-26 mali yılının en büyük vergi ödeyicileri arasında yer alarak 633 milyar Rupi tutarında gelir vergisi ödemesi gerçekleştirdi. Federal Gelir Kurulu (FBR) tarafından derlenen geçici veriler, bu miktarın ihracatçılar, emlak sektörü ve perakendecilerin ödediği vergilerin toplamından fazla olduğunu ortaya koyuyor. Ülkenin toplam vergi tahsilatı, 30 Haziran 2026'da sona eren mali yılın kapanışında 13,01 trilyon Rupi seviyesine ulaşarak önemli bir büyüme kaydetti. Veriler, maaşlı bireylerden kaynak tutarak kesilen vergilere olan bağımlılığın arttığını ve işverenler tarafından otomatik olarak kesilen gelir vergilerinin milli hazinedeki yerini güçlendirdiğini gösteriyor.

Maaşlı çalışanların ödediği gelir vergisi, bir önceki mali yılda 585 milyar Rupi seviyesindeyken, 2025-26 mali yılında 633 milyar Rupiye yükselerek yaklaşık 48 milyar Rupilik bir artış sergiledi. Bu artış, belgeli maaşlı çalışanların vergi uyumundaki istikrarını ve üzerlerine düşen yükü sürdürdüklerini kanıtlar nitelikte taşınmaktadır. Karşılaştırma yapıldığında, ihracatçıların yaptığı vergi katkısı bir önceki yılın 176 milyar Rupi seviyesinden 174 milyar Rupiye hafif bir düşüşle sınırlı kaldı. Hükümetin desteklerine ve yabancı döviz kazandırıcı teşviklere rağmen sektörün toplam vergi gelirlerindeki payı değişim göstermedi. Emlak sektörü ise Gayrımenkul Satıcıları için geçerli olan 236-C maddesi kapsamında önceki mali yılda 118 milyar Rupi olan vergi tahsilatını 191 milyar Rupiye çıkararak kayda değer bir yükseliş sağladı.

Emlak alıcılarından toplanan vergilerde ise 236-K maddesi uyarınca bir önceki mali yılda toplanan 120 milyar Rupi seviyesinden 87 milyar Rupiye geriye düşüş yaşandı. Satıcı tarafında artış olmasına rağmen alıcılar kanadındaki düşüş, sektördeki toplam dinamiklerin dengesizliğini işaret ediyor. Ekonomik yapının diğer önemli bir ayağı olan perakende sektörü, çeşitli ticari işlemlerden kesilen vergilerle birlikte yaklaşık 70 milyar Rupi katkı sağladı. İhracatçılar, mülk satıcıları ve perakendecilerin toplam vergi gelirleri, maaşlı sınıfın tek başına ödediği miktarın altında kalması, ekonomistlerin yükü adil bulmadığını göstermektedir.

Maaşlı kesimin doğrudan vergi yükünün orantısız derecede yüksek olması ve bunun devam etmesi, ekonomideki yapısal dengesizliklerin bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Bu endişeler doğrultusunda hükümet, 2026-27 bütçesinde maaşlı kesim için vergi kolaylığı önlemlerini ve ihracatçılar için yatırım ortamını iyileştirecek teşvikleri içeren adımlar atacağını duyurdu. Yatırımların artırılması, rekabet gücünün geliştirilmesi ve ekonomik büyümenin desteklenmesi için bu politikaların hayata geçirilmesi planlanıyor. Vergi mükellefleri ile vergi memurları arasındaki doğrudan etkileşimi azaltmak amacıyla FBR bünyesinde dijital vergi idaresi ve otomasyonun genişletilmesi hedefleniyor.

Yeni mali yılda FBR, 15,264 trilyon Rupilik oldukça iddialı bir vergi tahsilatı hedefi belirlendi. Bu hedefe ulaşmak için ekonominin belgelendirilmesinin iyileştirilmesi, vergi tabanının genişletilmesi ve vergi uyumunun daha etkin hale getirilmesi gerekiyor. Şeffaflığın artırılması, keyfi yetkilerin minimize edilmesi ve uyum süreçlerinin basitleştirilmesi için dijitalleşme adımları hız kazanacak. Ekonomik aktivitenin kayıt altına alınması ve uygulamanın güçlendirilmesi sayesinde hedeflenen gelir artışına ulaşılması amaçlanıyor.