Sıcaklık Dalgası Avrupa'da Haziran Rekorlarını Kırdı

Bu yılın haziran ayı, Batı Avrupa'nın ölçüm tarihindeki en sıcak haziran ayı olarak kayıtlara geçti. Avrupa Birliği'nin Copernicus İklim Değişikliği Servisi ve Meteoroloji Enstitüsü tarafından açıklanan verilere göre, küresel ölçekte ise bu yılın haziran ayı, dünyada şimdiye kadar kaydedilen ikinci en sıcak haziran ayı oldu. Batı Avrupa'da haziran ayının ortalama sıcaklığı 20,74 derece olarak ölçüldü. Bu değer, 1991-2000 yılları arasındaki haziran ayı ortalamalarından yaklaşık 3 derece daha yüksek bir anlam taşıyor. Ayrıca, söz konusu sıcaklık bir önceki yılın rekorunu da geride bırakarak yeni bir zirve oluşturdu.

Avrupa genelinde yaşanan bu sıra dışı sıcaklıklar, yalnızca Batı Avrupa ile sınırlı kalmadı; aynı zamanda Finlandiya'da da hava sıcaklıkları mevsim normallerinin üzerinde seyretti. Finlandiya'nın büyük bir bölümünde ortalama sıcaklıklar, uzun dönemli ortalamalardan 1 ila 2 derece daha yüksek bir seviyede gerçekleşti. Küresel çapta değerlendirildiğinde ise haziran ayının ortalama sıcaklığı 16,54 derece olarak kaydedildi. Bu rakam, 1991-2000 yılları arasındaki ortalamadan 0,56 derece daha yüksek bir değere işaret ediyor. Ayrıca, mevcut veriler, bu sıcaklığın 1850-1900 yılları arasındaki tahmini sanayi öncesi dönem ortalamalarından tam 1,39 derece daha sıcak olduğunu ortaya koyuyor.

Karadaki sıcaklık rekorlarının yanı sıra, gezegenimizin deniz alanlarında da benzeri görülmemiş seviyelerde sıcaklık artışları gözlendi. Kutup bölgeleri hariç tutulduğunda, okyanusların ortalama su sıcaklığı 20,86 dereceye ulaşarak haziran ayı için şimdiye kadar ölçülen en yüksek değer oldu. Bu yeni rekor, bir önceki yılın haziran ayında kaydedilen önceki zirveyi sadece 0,01 santigrat derecelik bir farkla kısmayı başardı. Uzmanlar, bu deniz suyu sıcaklığı rekorunun kırılmasında, ekvator çevresindeki Pasifik Okyanusu'nda gelişen El Niño koşullarının önemli bir rol oynadığını belirtiyor.

Yaz döneminin ortalarında yaşanan bu aşırı sıcaklık dalgası, Avrupa'da birçok ülkede ciddi tahribata ve olumsuz sonuçlara yol açtı. Uzun süreli kuraklık ve çeşitli sağlık sorunları, bu sıcaklık dalgasının en belirgin ve acı sonuçları arasında yer aldı. Özellikle İber Yarımadası ve Güney Fransa'da yoğun bir şekilde meydana gelen orman yangınları, bölgelerdeki ekosisteme büyük zarar verdi. İnsan kaynaklı-can kayıplarının da bildirildiği bu olaylar, aşırı hava şartlarının ne kadar yıkıcı olabileceğini gözler önüne serdi. Yetkililer, bu tür afetlerin görülme sıklığının ve şiddetinin gelecekte artma eğiliminde olduğu konusunda bölge halkını ve ilgili kurumları uyarmaya devam ediyor.

Meteoroloji Enstitüsü'nde görev yapan kıdemli araştırmacı Joonas Merikanto, haziran ayında kırılan bu rekorların rastgele gerçekleşen sıra dışı hava olayları olmadığını, aksine hızla ilerleyen iklim değişikliğinin kaçınılmaz birer parçası olduğunu vurguladı. Isınan iklim sisteminin, sıcaklık dalgalarının başlangıç noktasını doğrudan yükselttiğini ve geçmişte benzer hava koşullarının çok daha düşük sıcaklıklar üretirken artık çok daha yüksek değerler ortaya çıkardığını ifade etti. Merikanto ayrıca, sisteme giren aşırı ısının büyük bir kısmının okyanuslar tarafından emildiğini ve bu durumun rekor seviyelerdeki yüksek deniz suyu sıcaklıklarının süreklilik kazanmasına neden olduğunu açıkladı. Bu ısınmış deniz sularının atmosferdeki ısı ve nem içeriğini artırdığını, dolayısıyla Avrupa'da yaşanan sıcaklık dalgalarının şiddetini daha da beslediği ve güçlendirdiği konusunda uyardı.