Türkiye'de 2025'te Trafik Kazalarında Can Kaybı Yüzde 5 Azaldı

Türkiye, 2025 yılını trafik güvenliği alanında umut veren gelişmelerle tamamladı ve alınan tedbirlerin meyvelerini vermeye başladığı görüldü. Karayolları Genel Müdürlüğü'nün TÜİK verilerine dayandırdığı rapora göre, yıl boyunca yaşanan can kayıplarında bir önceki yıla kıyasla yüzde 5'lik bir düşüş kaydedildi. Bu olumlu tabloya rağmen trafikte halen 6 bin 35 kişinin hayatını kaybetmesi ve 403 bin 937 kişinin yaralanması, sorunun ciddiyetini ortaya koyuyor. Ülkede trafiğe kayıtlı araç sayısının 34 milyonu aşması, kaza sonrası hukuki süreçlerin ve sürücü haklarının bilinmesini her zamankinden daha önemli hale getiriyor. Araç değer kaybından iş göremezlik tazminatına kadar uzanan geniş bir hak yelpazesi, milyonlarca vatandaşı doğrudan ilgilendiren konular arasında yer alıyor.

Yıl içinde toplam 1 milyon 549 bin 574 trafik kazasının meydana geldiği belirtilirken, bunların 288 bin 321'i ölümlü ve yaralanmalı olarak kayıtlara geçti. Verilere göre, 100 bin taşıt başına düşen ölüm oranı da 20,3'ten 18,0'a gerileyerek tedbirlerin etkisini somut bir şekilde kanıtladı. Ölümlü ve yaralanmalı kazalara yol açan kusurların yüzde 90,6'sının sürücü kaynaklı olduğunun tespit edilmesi, konunun insan faktörüne dayandığını netleştiriyor. Sürücülerin en sık yaptığı hata, 114 bin 636 vakayla aracın hızını yol, hava ve trafik şartlarına uygun bir şekilde ayarlamaması oldu. Bu istatistikler, trafik kazalarının yalnızca ulaşım güvenliği meselesi olmadığını, kapsamlı bir hukuki süreci de beraberinde getiren toplumsal bir sorun olduğunu gösteriyor.

Konunun hukuki boyutunu değerlendiren Avukat Şule Çatlı, kazaların ardından yaşanan ceza ve tazminat süreçlerinin kritik önemine dikkat çekti. Kusurların büyük bir kısmının sürücü kaynaklı olması nedeniyle her kaza sonrası titiz bir kusur incelemesi yapılmasının şart olduğunu vurguladı. Kaza tespit tutanakları, bilirkişi raporları, kusur oranları ve sağlık raporları, hem ceza yargılamasının hem de tazminat davalarının en temel dayanağını oluşturuyor. Çatlı, belirlenen kusur oranına süresi içinde itiraz edilmemesi durumunda ilerleyen aşamalarda telafisi çok güç hak kayıpları yaşanabileceği konusunda vatandaşları uyardı. Bu nedenle hukuki süreçlerin doğru yönetilmesi ve süreçlerin profesyonel bir eşliğinde yürütülmesi mağduriyetlerin giderilmesi için elzem olarak gösteriliyor.

Sigorta Tahkim Komisyonu'nun 2025 yılı verileri, araç sahiplerinin haklarını bilinçli bir şekilde aramaya başladığını ortaya koyuyor. Komisyona iletilen dosyaların zirvesini 396 bin 945 dosyayla araç değer kaybı talepleri oluştururken, bu durumun halk arasında farkındalığı artırdığı görülüyor. Aracın onarım bedelinden tamamen bağımsız bir zarar kalemi olan değer kaybı, mahkemeye kıyasla daha hızlı ve ekonomik olan tahkim yoluyla çözümlenebiliyor. Kusursuz veya daha az kusurlu olan sürücüler, karşı tarafın zorunlu trafik sigortasına başvurarak piyasa değerindeki düşüşü talep etme hakkına sahip. Bunun yanı sıra tedavi giderleri, araç mahrumiyet bedeli, iş göremezlik ve destekten yoksun kalma tazminatları gibi haklar da aynı çatı altında çözüme kavuşturuluyor.

Konunun küresel ölçekteki büyüklüğü de dünya geneli veriler incelendiğinde daha iyi anlaşılıyor. Dünya Sağlık Örgütü'nün açıkladığı rakamlara göre dünyada her yıl 1,19 milyon kişi trafik kazalarında yaşamını yitirirken, 20 ila 50 milyon kişi de yaralanıyor. Trafik kazaları, 5 ila 29 yaş grubundaki gençlerin ölüm nedenleri arasında ilk sırada yer alıyor ve ülkelerin ekonomilerine büyük bir yük bindiriyor. TÜİK'in 2026 verilerine göre Türkiye'de trafiğe kayıtlı taşıt sayısı 34 milyonu aşarken, ikinci el araç pazarındaki hareketlilik hasar kayıtlarının önemini artırıyor. Sürücülerin yükümlülüklerini, sigorta haklarını ve yasal başvuru yollarını bilmesi, olası bir kaza anında hem bireysel hem de toplumsal mağduriyetlerin en aza indirilmesinde büyük rol oynuyor.