Wyoming'deki Meta Veri Merkezi İnşatı Şehrin Atık Su Sistemini Nadir Bir Bakteriyle Kontamine Etti

ABD'nin Wyoming eyaletine bağlı Cheyenne şehrinde devam eden devasa bir Meta veri merkezi inşaatı, şehrin atık su arıtma tesisinde ciddi bir kirliliğe yol açtı. Şehrin Kamu Hizmetleri Kurulu (BOPU), veri merkezi yüklenicilerinden biri olan Goat Systems'in faaliyetleri sonucunda sisteme nadir bir bakterinin karıştığını açıkladı. Yetkililer, yapılan su örneklemeleri ve incelemeler sonucunda kirlilik kaynağının Meta veri merkezi kampüsüne bağlandığını doğruladıklarını belirtti. Sorunun, veri merkezlerini soğutmak için kullanılan ve periyodik olarak boşaltılıp yeniden doldurulan su sistemleri kaynaklı olduğu tespit edildi. Bu durum, büyük teknoloji şirketlerinin yerel altyapı üzerindeki çevresel etkileri konusunda yeniden endişelerin artmasına neden oldu.

Olayın merkezinde, veri merkezlerinin soğutma işlemlerinde kullanılan "doldur ve boşalt" (fill-and-flush) sistemleri yer alıyor. Bu sistem, borulardaki suyun periyodik olarak atık su tesislerine boşaltılıp yerine temiz su doldurulması işlemine dayanıyor. Yeni nesil veri merkezleri genellikle suyu tesis içinde dolaştıran kapalı devre sistemleri tercih etse de, söz konusu inşaatta bu geleneksel yöntem kullanılıyordu. Kamu Hizmetleri Kurulu, Goat Systems firmasının endüstriyel atık su deşarj ayrıcalıklarını bu kural ihlali gerekçesiyle derhal iptal ettiğini ve işlemlerin geçtiğimiz Mart ayından itibaren durdurulduğunu açıkladı. Söz konusu bakterinin tespit edilmesinin ardından yüklenici firmanın atık su deşarjını anında kestiği ve atıkları bölge dışına taşımaya başladığı bildirildi.

İncelemeler sonucunda atık suda tespit edilen organizmanın 'Cupriavidus gilardii' adlı nadir bir bakteri olduğu açıklandı. Uzmanlar, bu bakterinin doğrudan temas yoluyla enfeksiyon riski taşıdığını, ancak bu tür enfeksiyonların oldukça nadir görüldüğünü ifade ediyor. Bakterinin bağışıklık sistemi zayıf olan veya yaşlı bireyler için potansiyel bir risk oluşturabileceği belirtiliyor. Şehrin içme suyu kaynaklarında herhangi bir kontaminasyona rastlanmadığı ve sorunun yalnızca geri kazanılmış su sisteminde sınırlı kaldığı yetkililer tarafından vurgulandı. Yine de önlem amacıyla bölgedeki tüm sulama sistemleri geçici olarak içilebilir su kaynaklarına bağlandı ve mevcut sistemler tamamen boşaltılarak dezenfekte edildi.

Bu olay, teknoloji devlerinin yapay zeka ürünlerini çalıştırmak için hızla inşa ettirdikleri veri merkezlerinin toplumlar üzerindeki tartışmalı etkisini gözler önüne seriyor. Yaklaşık 800 milyon dolar değerindeki ve 715 bin metrekarelik alana sahip olan Meta veri merkezi kampüsü, yapay zeka iş yüklerini optimize etmek amacıyla tasarlandı. Şirket, tesisin tamamen faaliyete geçtiğinde %100 sürdürülebilir olacağını ve 2030 yılına kadar tükettiğinden daha fazla suyu doğaya geri kazandırarak "su pozitif" bir hedefe ulaşacağını taahhüt ediyor. Bununla birlikte, yerel halkın geniş çaplı tesislerin su kaynaklarını tüketmesi, hava kalitesini düşürmesi ve yaşam kalitesini tehdit etmesi nedeniyle benzer projelere karşı direnişi giderek artıyor.

Teknoloji şirketleri yapay zeka yarışında öne geçebilmek ve ekonomik büyüme sağlayabilmek için bu devasa yapılara milyarlarca dolar yatırım yapmaya devam ediyor. Ancak eleştirmenler ve bazı yerel yönetimler, bu tesislerin çevreye olan aşırı yükünü gerekçe göstererek inşaatları durdurmak için imza kampanyaları ve hukuk mücadeleleri başlatıyor. Bu endişeleri paylaşan bazı ABD'li milletvekilleri de federal düzeyde yapay zeka veri merkezlerine geçici bir yasak getirilmesi veya sıkı kısıtlamalar uygulanması yönünde yasa tasarısı sunuyor. Buna rağmen, ülke genelinde veri merkezi inşaaları durmadan devam ediyor ve 2025 yılının sonuna kadar 45 eyalette binlerce yeni tesisin inşa edilmesi veya onaylanması planlanıyor. Cheyenne şehri ise yaşanan bu çevresel sorunun tamamen çözülmesi ve yerel su altyapısının güvenliğinin sağlanması için bağımsız çevre uzmanlarıyla birlikte geniş çaplı bir temizlik sürecini sürdürüyor.