ABD-İran Çatışması Tırmanırken Khamenei Defnedildi: Bölgede Savaş Korkusu

İran, 28 Şubat'ta düzenlenen bir hava saldırısında hayatını kaybeden eski Dini Lider Ali Khamenei'yi cuma günü memleketi Meşhed'de toprağa verdi. Ülkenin doğusundaki Meşhed şehrinde bulunan İmam Rıza Türbesi'nde gerçekleştirilen cenaze törenine devasa bir kalabalık katıldı. Bayrağa sarılı tabut, tören sırasında dualar eşliğinde türbenin anıt salonuna taşındı ve burada defnedildi. Altı gün süren yoğun cenaze etkinliklerinin sona erdiği bu defin töreni, devlet televizyonu IRIB tarafından canlı olarak ülke geneline yayınlandı. Eski liderin ölümünün ardından yerine atanan oğlu ve halefi Mucteba Khamenei'nin halka açık hiçbir etkinlikte boy göstermemesi ise dikkat çekti.

Tören, Washington ve Tahran güçleri arasındaki karşılıklı saldırıların ikinci gününün gölgesinde gerçekleşti. İran yetkilileri, ABD saldırılarında 17 kişinin hayatını kaybettiğini açıklarken, devlet medyası bu hedeflerden birinin de Tahran ile Meşhed arasındaki demiryolu hattı olduğunu duyurdu. Söz konusu demiryolu hattının vurulması üzerine ulaşım güvenliği açısından riskli görülen güzergah kapatıldı ve bölgedeki tren yolcuları otobüslere yönlendirildi. Üst düzey yetkililerden Meclis Başkanı Muhammed Bagher Ghalibaf, Başyargıç Gholamhossein Mohseni Ejei ve Khamenei'nin büyük oğlu Mustafa Khamenei'nin türbede hazır bulunduğu görüldü. Görüntülerde, bazı kıdemli isimlerin eski liderin tabutu başunda gözyaşı döktüğü ifade edildi.

Mucteba Khamenei, göreve atanmasından bu yana yalnızca yazılı açıklamalar aracılığıyla iletişim kuruyor ve 28 Şubat saldırılarında yaralandığı ifade ediliyor. İslam Cumhuriyeti yönetimi, Kuveyt, Bahreyn ve Katar'daki ABD varlıklarına ve üslerine yönelik saldırılarını dronlar aracılığıyla sürdürdüklerini resmi olarak doğruladı. Buna karşılık bir ABD Savunma Bakanlığı yetkilisi, İran tarafından ateşlenen onlarca füze ve dronun etkisiz hale getirildiğini ve Amerikan personeline yönelik herhangi bir kayıp yaşanmadığını öne sürdü. Ayrıca ABD ordusunun, çatışmanın yoğunlaştığı bu süreçte İran sınırları içerisinde aktif olarak yeni hava saldırıları gerçekleştirmediği bildirildi. Bölgedeki olağanüstü gerginlik, Khamenei'nin tabutunu taşıyan uçağın Meşhed'e ulaşımı sırasında en az bir savaş uçağı eşliğinde güvence altına alınmasından da anlaşılmaktadır.

Halkın bir kısmı, ABD Başkanı Donald Trump'a karşı misilleme ve intikam taleplerini sık sık dile getirerek ABD'ye yönelik öfkesini gösterdi. Wall Street Journal'ın ismini açıklamadığı kaynaklara dayandırdığı habere göre ise İsrail, istihbarat birimlerinin Trump'a yönelik yeni bir İran suikast planını tespit ettiği bilgisini ABD ile paylaştı. İran devlet medyası, ABD güçlerinin Bushehr eyaleti sınırları içerisinde yer alan İran'ın tek sivil nükleer santralinin çevresini ve bir askeri karargahı vurduğunu iddia etti. Bölgesel savaş talepleri ve hedef göstermeler artarken, İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, ülkesinin İran'a karşı gerektiğinde 'üçüncü kez' ve çok daha büyük bir güçle saldırıya hazır olduğu uyarısını yineledi. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu da Trump ile görüştüklerini belirterek Körfez'deki son Amerikan askeri hamlelerine dair bilgiler aldığını ifade etti.

Dünya enerji piyasaları açısından kritik bir konuma sahip olan Hürmüz Boğazı, çatışmanın en önemli odak noktalarından biri olmaya devam ediyor. İran ordusunun son günlerde bölgeden geçen en az üç gemiye saldırı düzenlemesinin ardından ABD, Salı gününden itibaren İran hedeflerini yoğun bir şekilde vurmaya başladı. İran'ın bu su yolunu askeri açıdan kontrol altında tutma konusunda ısrarcı olması, uluslararası deniz ticareti açısından endişe verici bir durum oluşturuyor. Gemi takip şirketi Kpler'ın verilerine göre, bu hafta başlarında yaşanan gemi saldırılarının ardından Çarşamba gününden itibaren boğazdan geçen gemi trafiği belirgin bir şekilde azaldı. Bu durum, bölgesel bir savaşın küresel petrol ve gaz tedarik zincirleri üzerindeki tahripkar etkilerinin ne kadar yakın olduğunu gözler önüne seriyor.