HITO, Geleneksel Liderleri KHADC'ye Karşı Yetki Savaşında Sembolik Protestoya Çağırdı

Hynniewtrep Entegre Bölgesel Örgütü (HITO), Hindistan'ın Khasi Tepeleri bölgesinde yıllardır süregelen yetki anlaşmazlıklarına son vermek amacıyla geleneksel liderleri sert bir eyleme çağırdı. Khasi Tepeleri Özerk Bölge Konseyi'nin (KHADC) yetkilerini sorgulayan örgüt, yerel yöneticilerin atama belgelerini (Sanad) protesto amacıyla iade etmesini talep etti. HITO Başkanı Donbok Dkhar tarafından kaleme alınan açık mektup, Syiem, Lyngdoh ve Sirdar gibi tüm geleneksel otoritelere hitap ediyor. Mektup, KHADC ile köklü yerel kurumlar arasındaki重复 çatışmaların bir an önce çözülmesi gerektiğini vurguluyor. Bu girişim, bölgedeki yerel yönetim sistemindeki belirsizliğin giderilmesi için çağrıda bulunan önemli bir sivil toplum adımı olarak öne çıkıyor.

Örgüt başkanı Dkhar, mevcut sistemin geleneksel yönetimlerin hukuki statüsünü tam olarak netleştiremediğini ve bu durumun bir kangrene dönüştüğünü savunuyor. Geleneksel liderlerin, anayasal rollerinin netleşene kadar KHADC'ye resmi olarak verdikleri atama belgelerini (Sanad) iade etmesi radikal ve sembolik bir çözüm yolu olarak öneriliyor. Alternatif bir çözüm olarak da KHADC bünyesinde tüm paydaşların katılımıyla bir 'Anayasa Konvansiyonu' düzenlenmesi talep ediliyor. Bu konvansiyonun amacı, köy ve bölge düzeyindeki geleneksel meclislerin (Dorbar) yetkilerinin yeniden tanımlanmasıdır. Böylece yerel yönetimlerin, Anayasa'nın Altıncı Cetveli kapsamındaki hak ve sorumluluklarının net bir çerçeveye kavuşturulması hedefleniyor.

HITO'nun gündemdeki en büyük endişelerinden biri, KHADC'nin yasama süreçlerinde geleneksel kurumların resmi bir söz hakkının olmamasıdır. Çıkarılan yasalar çoğu zaman doğrudan yerel yöneticilerin görev alanlarını ve yetki sınırlarını etkilemesine rağmen, bu liderler karar alma mekanizmalarında dinlenmemektedir. Dkhar, bu istişare eksikliğini bölgedeki huzursuzluk ve yetki çatışmalarının temel nedeni olarak açıklıyor. Bu sorunu çözmek için örgüt, gelecekteki yasama süreçlerinde geleneksel liderlerin doğrudan ve resmi bir onay ve danışma mekanizmasına sahip olmasını şart koşuyor. Aksi takdirde, yerel halkın haklarının ve toprak yönetim pratiklerinin korumasız kalacağı uyarısında bulunuluyor.

Mektupta ayrıca, eski Khasi Devletleri tarafından imzalanan tarihi Katılım Araçları (Instrument of Accession) ve uluslararası anlaşmaların hukuki hassasiyetine de değiniliyor. HITO, bu tarihsel temellerin modern idari krizleri çözmek için daha derinlemesine bir hukuki incelemeye tabi tutulması gerektiğini belirtiyor. Geçmişte yapılan antlaşmaların bugünkü özerk yapı üzerindeki etkilerinin tam olarak anlaşılması, mevcut bürokratik tıkanıklıkların aşılmasında kritik bir rol oynayacaktır. Örgüt, bu tarihsel bağlamın dikkate alınmadan.altıncı Cetvel kapsamında yapılacak düzenlemelerin eksik kalacağı görüşünü savunuyor. Bu durum, bölgedeki özerklik mücadelesinin yalnızca günümüzdeki idari çekişmelerden ibaret olmadığını, köklü bir tarihsel arka plana dayandığını ortaya koyuyor.

Sonuç olarak HITO, bu çağrılarının KHADC'ye yönelik bir saldırı olmadığını, aksine hukuki netlik talebi olduğunu sıkça vurguluyor. Temel hedef, Khasi kimliğinin ve yerel halkın doğuştan gelen haklarının uzun vadeli yasal güvencelere kavuşturulmasıdır. Ancak geleneksel liderler bu çağrıya uyup Sanad denen atama belgelerini iade etmeye karar verirse, bölgede büyük bir idari krizin patlak vermesi kaçınılmaz olacaktır. Böyle bir senaryo, anayasal bir konsey olan KHADC ile köy düzeyindeki yerel otoriteler arasında derin bir yönetim felaketine yol açacaktır. Gelişmeler, Hindistan'ın bu özerk bölgesindeki yerel güç dinamikleri ve hukuki mücadeleler açısından yakından takip edilmeyi gerektiriyor.